Ekim Devrimi’nin Kadınlara Armağanı…

Bundan 100 yıl önce, Bolşeviklerin önderliğinde ayaklanan Rus proletaryası kışlık sarayına girdi. O gün takvim yaprakları 25 Ekim 1917’yi gösteriyordu. Rusya’da henüz Gregoryen takvim kullanıldığından devrimin adı “Ekim Devrimi” olarak kaldı. Günümüzde kullanılan Julien takvime göre ise devrim, 7 Kasım 1917’de gerçekleşti.

19171000-SecondAll-RussiaCongressofSovietsSmolnyInst-DNalbandyanCr-1.jpg

1917 ekiminde Rusya’nın işçi ve köylü sınıfları, iktidarı kendi ellerine aldıklarında önlerinde yeni bir toplum düzeni kurma görevi duruyordu. Kısa zamanda çok iş başarmak lazımdı. Bu güç ‘iş’lerden biri de hem Çarlık Rusyası’nda hem tüm dünyada binlerce yıldır süren erkeğin kadın üzerindeki egemenliğine son verip kadını hukuksal, toplumsal ve ekonomik anlamda bir eşitliğe kavuşturmaktı. Ekim Devrimi’nin hemen ardından yasalarla bu yeni düzenin maddi koşullarının zemini atıldı. 

Devrim’den 4 gün sonra, kadın emeğinin ve annenin korunmasına ilişkin kararname, aralıkta da evlilik ve aile ile ilgili kararname ilan edildi. Sovyet iktidarı, annelik ve ev kadınının ev içi faaliyetlerini, çocuk bakımını üretimdeki çalışmaya denkleştirerek toplumsallaştırdı.  

Kadının toplumdaki eşitsiz konumunu sadece yasalar yapmak değiştirmiyordu. Değişim toplum yaşamında fiilen hayat bulmalıydı. Bunun için çalışmaların odağında, yüzyıllardır geride bırakılmış “Kadının haklarından gerçekten yararlanabilmesi için ne yapmalı, nasıl yapmalı” sorusu duruyordu.

ERKEK MESLEĞİ Mİ? YOK CANIM!

soyvet-kadin-muhendis.jpg

Kadın emeğinin her türden küçümsenmesine karşı, kadın emeğinin hak ettiği toplumsal değere kavuşması için ekonomik ve ideolojik alanda tutarlı ve sürekli bir mücadele verildi. Kadın emeğinin kalifiyeleştirilmesine verilen büyük önem sonucunda yıllar sonra Sovyetler Birliği’nde kadın mesleği ile erkek mesleği arasındaki sınır yok olmaya yüz tutmuştu.

Bir başka mücadele alanı ise işçi ve köylü kadınların tüm iktisadi alanlarda bizzat yönetici kademelerde yer almasının sağlanmasıydı. Kadınların Sovyet, sendika, kolektif üretim ve iktisat organlarında yönetici kademelere getirilmesi için yürütülen sistemli çalışma ve mücadeleyle kadınların her alanda üretim organlarının en üst yönetim kademelerinde de yer alması sağlandı.

ABC YETMEZ BİZ MÜHENDİS OLACAĞIZ

sovyet-kadin-isci

Sovyet kadınının eğitim hakkı için atılan ilk pratik adım, onları okuryazar hale getirmekti. Muazzam bir kampanyayla milyonlarca kadın hayatında ilk kez eline kalem defter alıyordu. Bakıma muhtaç küçük çocukları olan kadınlar için kampanya okullarında çocuklar için özel bölümler düzenleniyor ya da kadınlara evlerinde ders veriliyor, ayrıca öğrenmeye zaman ayırabilmeleri için kadınların mesaileri kısaltılıyordu. Bu okul ve kurslarda kadınlar yalnızca Abc’yi öğrenmekle kalmıyor aynı zamanda çeşitli meslek eğitimleri de alıyordu. Otuzlu yılların ikinci yarısında okuma-yazma bilmezlik esasta çözülmüştü.

1955/56 yılında yüksekokul ve üniversitelerde öğrenim gören öğrencilerin yüzde 50’ye yakını kadındı. Aynı yıllarda SSCB Bilimler Akademisi çalışanlarının yüzde 42.3’ü kadındı. Üniversitelerde öğretim elemanlarının yüzde 30’undan fazlası kadındı. Bütün bunlar, 39 yıl öncesinde kadınların eğitim hakkından neredeyse tamamen yoksun olduğu bir ülkede gerçekleştirildi.

KADINA YÖNELİK ŞİDDETLE MÜCADELE

 

Bw8WsjSCcAAegjx.jpg

Kapitalist ülkelerde ‘özel mesele’, ‘aile içi mesele’ adı altında kadını erkeğin egemenliğine teslim eden; kadınlara yönelik şiddet ve cinsel saldırı suçları, evlilik içi tecavüz, çocuk istismarı vb. başından itibaren doğrudan Sovyet ceza yasası kapsamına alınmıştı. Yasa önünde doğrudan suç teşkil etmeyen, ama açıkça kadınlara karşı yaklaşımda eski toplumun bir mirası olarak değerlendirilen anlayış ve pratiklere karşı ise ideolojik mücadele, teşhir ve tecrit araçları kullanılıyordu. Kadına yönelik şiddetin ve ayrımcılığın önlenmesi yasalarla korunduğu gibi basının ve kamuoyunun etkin katılımıyla denetleniyordu.

Reklamlar

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Connecting to %s